Skrzydlaty mnich nad Trzema Koronami

8 sierpnia 2018

Był zielarzem, aptekarzem, lekarzem, ale zasłynął swoimi lotami na Pieninami. Brat Cyprian to najsłynniejszy z mieszkańców w historii Czerwonego Klasztoru.

Około roku 1756 do Czerwonego Klasztoru w Pieninach przybył brat Cyprian. Jego zamiłowanie do botaniki zaowocowało wkrótce powstaniem zielnika, w którym opisał ponad 280 roślin z Tatr i Pienin. Obecnie zielnik ten, uznawany za najstarszy zachowany zielnik z roślinnością tatrzańską znajduje się w Muzeum Narodowym w Bratysławie.

Wykształcony we Wrocławiu brat Cyprian (w życiu cywilnym – Frantz Ignatz Jaschke) pełnił również w klasztorze role aptekarza i lekarza a także opiekuna rannych ptaków. Jak głosi legenda, właśnie podpatrując opatrywane ptaki zapragnął sam wzbić się w powietrze. Bał się zrealizować swoje marzenie, by nie obrazić Boga. Dopiero, gdy we śnie przyszedł do niego anioł (w rzeczywistości diabeł przebrany za anioła) zachęcając go do latania, skonstruował skrzydła. Pewnej nocy poleciał na naich aż na szczyt Trzech Koron i sfrunął z powrotem na dziedziniec klasztoru.

Latanie spodobało mu się i zaczął latać nad okolicą coraz częściej. Tym razem we śnie odwiedzili go dwaj prawdziwi aniołowie ostrzegając przed dalszym lataniem i każąc spalić skrzydła. Nie posłuchał ich i poleciał aż w Tatry. Gdy przelatywał nad Morskim Okiem strzelił w niego piorun zamieniając go w skałę – Mnich nad Morskim Okiem.

Brat Cyprian stał się bohaterem filmu w koprodukcji słowacko – polskiej „Latający mnich i tajemnica da Vinci z 2010 roku.

Sam Czerwony Klasztor założony został w 1319 roku przez Kokosza Berzeviczego, jako przeprosiny za popełnione przez niego morderstwo. Mieściła się tutaj wieś Lechnica, i część jej Kokosz podarował zakonowi kartuzów z Klasztoriska w Słowackim Raju. W 1360 roku zbudowano budynki z kamienia i cegły. Czerwone ściany ceglane nadały klasztorowi popularną i funkcjonującą do dzisiaj nazwę. Klasztor szybko się bogacił – otrzymał on m.in. prawo do połowu ryb na obu brzegach Dunajca, młyn na polskiej stronie oraz kontyngent soli z Wieliczki.

W latach 1431-33 klasztor został zniszczony przez husytów, zakonnicy wrócili do niego dopieo po 30 latach. Zbudowali m.in. nowy refektarz a także mur obronny. W 1563 kartuzi przenieśli się do Polski a klasztor stał przez ponad 130 lat pusty. W 1699 biskup Nitry kupił zabudowania i przekazał kamedułom, którzy wzięli w posiadanie Czerwony Klasztor w 1711. To za ich czasów w klasztorze pojawił się brat Cyprian.

W roku 1782 zakon został rozwiązany przez cesarza Józefa II, bibliotekę przeniesiono do Pesztu, wyposażenie do Muszyny a budynki w 1820 roku otrzymał greckokatolicki biskup z Preszowa.

Po pożarze w 1907 roku budynki przejęło państwo i urządziło tutaj schronisko turystyczne a potem siedzibę Pienińskiego Parku Narodowego. Między 1956 a 1974 klasztor remontowano i później utworzono tutaj muzeum. Obecnie w części budynków znajduje się także restauracja, pokoje dla turystów, sklepik z pamiątkami. Bezpłatnie można wejść na pierwszy dziedziniec.

Najbardziej okazałym budynkiem kompleksu jest gotycki Kościół Św. Antoniego z końca XIV wieku, który został w znacznej mierze zrekonstruowany w stylu barokowym. Kościół jest jednonawowy, halowy długi na 35 metrów.

Po wschodniej stronie stali ojcowie, po środku – bracia, zas po stronie zachodnie – laicy, dla których było osobne wejście.

Sala kapitulna klasztoru posiada zachowane sklepienie sieciowe, zachowały się także fragmenty malowideł z 1520 roku.

Z eremów, które kiedyś istniały w obrębie klasztoru pozostały tylko kamienne resztki.

Ceny biletów:

Dzieci do 6 roku życia – darmo

Dorośli – 6 euro

Rodzinny – 7 euro

About

Słowacja to pół jego życia. Był tam ze 140 razy i co roku wraca. Namówi do wyjazdu każdego, kto stanie na jego drodze.

Leave a reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Go top