Bratysławski Plac Franciszkański

Węższy koniec Placu Franciszkańskiego/fot. AG

To jeden z piękniejszych fragmentów stolicy Słowacji. Długi plac sąsiadujący bezpośrednio z Rynkiem Głównym, przez lata rządów komunistów nosił nazwę Dibrowo. 1 kwietnia 1991 przywrócono mu dawną nazwę – Plac Franciszkański.

Początkowo w tym miejscu znajdowało się targowisko rybne, w XIII wieku na wschodnim skraju targowiska wybudowano kościół i klasztor franciszkanów i miejsce nabrało charakteru placu. Placu podłużnego, lekko węższego w jednym końcu.

Jak na sąsiada Rynku Głównego, plac nie jest zbytnio zatłoczony. Turyści robią sobie sweetfocie na tle ratusza, przy Ławce z Żólnierzem Napoleońskim, przy fontannie. Biegną do ratusza lub do Pałacu Prymasowskiego. Tutaj, pomijając stragany ustawione na granicy obu placów, jest dużo spokojniej.

fot. AG

A przecież warto tutaj zajrzeć, bo stoją tu piękne budynki. A wśród nich najpiękniejszym jest bez wątpienia pałac Mirbacha. Zbudowany w stylu rokoko dla browarnika M. Specha, by stać się własnością Imricha Csaky’ego. Ostatnim właścicielem był Emil Mirbach, który w testamencie zapisał budynek miastu. Postawił jednak jeden warunek – wewnątrz miała powstać galeria. I miasto spełniło ten warunek, do dzisiaj działa tutaj Galeria miasta Bratysławy, prezentująca obrazy i rzeźby artystów związanych z miastem, głównie z okresu baroku.

fot. AG

Po drugiej stronie placu większą część długości pierzei zajmuje szereg budynków kościelnych: wspomniane klasztor i kościół franciszkanów oraz późniejszy (z 1638 roku) kościół jezuicki.

Kościół franciszkanów pod wezwaniem Zwiastowania Marii Panny to najstarszy zachowany budynek sakralny w Bratysławie. Zbudowany został w stylu gotyckim, a po zniszczeniu podczas trzęsienia ziemi w 1590 roku, przebudowany w stylu renesansowym.

W kościele tym znajdującym się na Drodze Koronacyjnej, podczas uroczystości koronacyjnych, nowy król pasował wybranych szlachciców na rycerzy Złotej Ostrogi.

fot. AG

Najbardziej fascynującym elementem jest kaplica św. Jana Ewangelisty dobudowana do kościoła w XIV wieku. Jest przez znawców uważana jest za jeden z najwspanialszych gotyckich zabytków na Słowacji. Zbudowana została na wzór kaplicy królów francuskich Saint – Chanel w Paryżu. Ołtarz główny jest starszy – połowy XVIII wieku, w nim wisi obraz Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny z końca XIX wieku, wykonany na podstawie oryginalnego obrazu olejnego z XVIII wieku. Ołtarze boczne są również późniejsze – barokowe, pochodzą z połowy XVIII wieku. Ambona z kolei jest rokokowa z 1756 roku.

Klasztor franciszkanów, to miejsce ważne dla historii rodu Habsburgów. Tutaj w roku 1526 jako pierwszy w historii Habsburg został koronowany koroną Węgier Ferdynand I. Prawie czterysta lat Hambsurbowie władali od tej chwili Węgrami.

Warto przejść się na tyły klasztoru – znajduje się tu mały ogród z ekspozycją nowoczesnych rzeźb.

Kolumna Marii Panny Zwycięskiej stojąc na Placu Franciszkańskim również powiązana jest z Habsburgami. Ród ten stawiał podobne kolumny na pamiątkę swoich zwycięstw militarnych. Stojąca tutaj jest w pewien sposób ciekawostką historyczną – postawiono ją w 1675 lat, by uczcić zwycięstwo nad Turkami pod Wiedniem. Tak, tak – chodzi o zwycięstwo wojsk pod wodzą Jana III Sobieskiego. Kolumna często umyka uwadze turystów, zawsze otaczają ją stragany z pamiątkami lokalnymi (latem) lub stoiska Jarmarku Bożonarodzeniowego z winem grzanym lub choinkowymi ozdobami.

fot. AG

Pod kolumną stoją dwa szeregi straganów z pamiątkami, zimą zaś – stragany Jarmarku Bożonarodzeniowego.
Stragany jeszcze bardziej zasłaniają fontannę. Zbudowana w roku 1592 zdobiona jest figurą kobiety z dzbanem. Rzeźba przedstawiająca kobietę w hełmie na głowie i tunice pochodzi z 1804 roku. Na cokole fontanny widnieją herby Bratysławy (tarczy serca na piersi cesarskiego orła otoczonego łańcuchem Orderu Złotego Runa i Habsburgów.

fot. AG

Największy kościół Bratysławy